Nieodpłatna pomoc prawna

Zgodnie z uchwaloną dnia 5 sierpnia 2015 r. ustawą (kliknij), stworzony zostanie dostęp do nieodpłatnej pomocy prawnej świadczonej osobiście przez adwokata lub radcę prawnego, a w szczególnie uzasadnionych przypadkach, z ich upoważnienia, aplikanta adwokackiego lub aplikanta radcowskiego, w lokalach udostępnionych przez gminy lub powiaty. Natomiast w punktach prowadzonych przez organizacje pozarządowe porad będą mogli udzielać także doradcy podatkowi – w zakresie prawa podatkowego, z wyłączeniem spraw podatkowych związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej oraz absolwenci wyższych studiów prawniczych (posiadający co najmniej trzyletnie doświadczenie w wykonywaniu wymagających wiedzy prawniczej czynności bezpośrednio związanych ze świadczeniem pomocy prawnej).

Łącznie utworzonych zostanie 1524 punkty na terenie całego kraju (minimum 2 w każdym powiecie).

Dostęp do nieodpłatnej pomocy prawnej zostanie zapewniony od stycznia 2016 r.
 
 
Dla kogo?
Ustawa zakłada, że darmową pomoc prawną (na etapie przedsądowym) otrzymają:
  • młodzież do 26. roku życia,
  • osoby fizyczne, którym w okresie roku poprzedzającego zostało przyznane świadczenie z pomocy społecznej na podstawie ustawy o pomocy społecznej (kliknij),
  • osoby, które ukończyły 65. lat,
  • osoby posiadające ważną Kartę Dużej Rodziny,
  • kombatanci,
  • weterani,
  • zagrożeni lub poszkodowani katastrofą naturalną, klęską żywiołową lub awarią techniczną.
 
Co obejmuje?
Pomoc prawna będzie polegała na:
  • poinformowaniu osoby uprawnionej o obowiązującym stanie prawnym, przysługujących jej uprawnieniach lub spoczywających na niej obowiązkach;
  • wskazaniu osobie uprawnionej sposobu rozwiązania dotyczącego jej problemu prawnego;
  • pomocy w sporządzeniu wymagającego wiedzy prawniczej projektu pisma w zakresie niezbędnym do udzielenia pomocy, z wyłączeniem pism procesowych w postępowaniach przygotowawczym lub sądowym i pism w postępowaniu sądowo-administracyjnym;
  • sporządzeniu projektu pisma o zwolnienie od kosztów sądowych lub o ustanowienie pełnomocnika z urzędu.
 
Jakiego zakresu prawa dotyczyć będzie nieodpłatna pomoc prawna?
Uprawnieni będą mogli uzyskać informacje w zakresie:
  • prawa pracy,
  • przygotowania do rozpoczęcia działalności gospodarczej,
  • prawa cywilnego,
  • spraw karnych,
  • spraw administracyjnych,
  • ubezpieczenia społecznego,
  • spraw rodzinnych,
  • prawa podatkowego z wyłączeniem spraw podatkowych związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej.
 
Pomoc nie będzie natomiast obejmowała spraw z zakresu prawa celnego, dewizowego, handlowego i działalności gospodarczej, z wyjątkiem przygotowywania do jej rozpoczęcia.
 
 
W projektowanym systemie starosta będzie organem koordynującym udzielanie nieodpłatnej pomocy prawnej w powiecie. Gmina i powiat zapewnią zaplecze organizacyjno-techniczne. Z kolei samorządy zawodowe będą zobowiązane do wyłonienia radców prawnych i adwokatów zapewniających obywatelom nieodpłatną pomoc prawną. Przewiduje się, że na każdy powiat przypadnie liczba punktów nieodpłatnej pomocy prawnej odpowiadająca mnożnikowi określonemu w art. 20 ust. 4 ustawy, z zastrzeżeniem, że powiat będzie powierzał prowadzenie połowy punktów nieodpłatnej pomocy prawnej organizacjom pozarządowym prowadzącym działalność pożytku publicznego w zakresie udzielania nieodpłatnej pomocy prawnej lub nieodpłatnej informacji prawnej oraz zwiększania świadomości prawnej społeczeństwa (art. 11 ust. 1 ustawy) i spełniającym kryteria określone w art. 11 ust. 6 ustawy, tj.:
  1. posiada co najmniej dwuletnie doświadczenie w wykonywaniu zadań wiążących się z udzielaniem porad prawnych lub informacji prawnych;
  2. przedstawi zawarte umowy lub promesy ich zawarcia z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym lub osobą, o której mowa w ust. 3 pkt 2;
  3. daje gwarancję należytego wykonania zadania, w szczególności przez złożenie pisemnego zobowiązania:
  • zapewnienia poufności w związku z udzielaniem nieodpłatnej pomocy prawnej i jej dokumentowaniem,
  • zapewnienia profesjonalnego i rzetelnego udzielania nieodpłatnej pomocy prawnej, w szczególności w sytuacji, gdy zachodzi konflikt interesów.

Wykonywanie zadania polegającego na udzielaniu nieodpłatnej pomocy prawnej – będzie monitorowane przez nałożenie na udzielającego nieodpłatnej pomocy prawnej – obowiązku dokumentowania na karcie nieodpłatnej pomocy prawnej każdego przypadku udzielania pomocy prawnej, a także na starostów obowiązku przekazywania Ministrowi Sprawiedliwości informacji o wykonaniu zadania polegającego na udzielaniu nieodpłatnej pomocy prawnej (art. 7 i 12 ustawy).

 

O dokumencie
Podmiot udostępniający: Ministerstwo Sprawiedliwości | Wytworzył: ideodarmowapomoc | Edytor: Witold Cieśla
Data wytworzenia: 07.09.2015 | Data dodania: 07.09.2015 13:01 | Data modyfikacji: 17.11.2015 14:29