FAQ

Czy ustawa o nieodpłatnej pomocy prawnej oraz edukacji prawnej przewiduje finansowanie już działających podmiotów udzielających darmowej pomocy prawnej? Czy ustawa ta zwalnia organy administracji z finansowania innych form poradnictwa specjalistycznego albo ogranicza jego świadczenie przez podmioty niewymienione w ustawie?

Ustawa o nieodpłatnej pomocy prawnej oraz edukacji prawnej zakłada powstanie „nowych” punktów, w których będzie świadczona nieodpłatna pomoc prawna na zasadach określonych w projektowanej ustawie. Punkty te mają działać niezależnie od istniejących już możliwości uzyskania pomocy prawnej. Dlatego w art. 2 ustawa stanowi, że niniejsza ustawa nie zwalnia organów administracji publicznej od wykonywania określonych w ustawach zadań w zakresie poradnictwa prawnego oraz nie ogranicza działalności innych podmiotów w zakresie nieodpłatnego poradnictwa prawnego. Stąd też tylko do punktów pomocy prawnej tworzonych na podstawie ustawy o nieodpłatnej pomocy prawnej i edukacji prawnej stosuje się zasady finansowania określone w przepisach tej ustawy. Organizacjom pozarządowym ustawa przyznaje prawo, a nie obowiązek udziału w konkursach, o których mowa w projektowanej ustawie.

Kto będzie decydował w jakiej formie otrzymam nieodpłatną pomoc prawną? Czy projekt pisma zostanie sporządzony natychmiast?

Brzmienie przepisu określającego formy nieodpłatnej pomocy prawnej możliwej do uzyskania jest podyktowane potrzebą zapewnienia najbardziej efektywnej pomocy osobie uprawnionej.
W tym kontekście należy mieć na względzie, że ustawa ma stwarzać możliwość uzyskania pomocy prawnej osobom, które znajdują się w trudnych sytuacjach życiowych i nie są w stanie ich pokonać jedynie przy wykorzystaniu własnych uprawnień, zasobów i możliwości. Założyć także trzeba, że o pomoc prawną będą ubiegać się osoby nie posiadające wiedzy prawniczej, której posiadanie pozwoliłoby na samodzielne rozwiązanie problemu prawnego.
Zatem w zależności od przedstawionego przez osobę uprawnioną stanu faktycznego oraz powstałego na jego gruncie zagadnienia prawnego, podmiot udzielający nieodpłatnej pomocy prawnej będzie obowiązany wskazać najbardziej optymalne jego rozwiązanie.
Reasumując powyższe stwierdzić należy, iż na podmiocie udzielającym nieodpłatnej pomocy prawnej ciążyć będzie obowiązek wskazania takiego rodzaju postępowania, udzielania pomocy w sporządzeniu pisma wymagającego wiedzy prawniczej czy też wniosku o zwolnienie od kosztów lub o ustanowienie pełnomocnika, aby zapewnić osobie uprawnionej realną i wymierną pomoc w rozwiązaniu dotyczącego ją problemu prawnego. Podstawą tego rodzaju szeroko rozumianej porady ma być rzetelna ocena okoliczności przedstawionych przez osobę uprawnioną. Nie wyklucza to jednakże uwzględniania woli i autonomicznego stanowiska przedstawionego przez osobę uprawnioną.
W powyższym kontekście należy również wskazać, że to osoba udzielająca nieodpłatnej pomocy prawnej obowiązana będzie dokonać oceny czy sporządzenie projektu pisma jest niezbędne niezwłocznie, czy może zostać dokonane w późniejszym terminie.
 
Kalendarium
Zorganizowanie nieodpłatnej pomocy prawnej będzie należało do Ministra Sprawiedliwości oraz do innych organów administracji publicznej zgodnie z ich właściwością. Stąd do dnia:
15 października 2015 r. powinny zostać zawarte przez powiaty porozumienia z gminami określające m.in. lokale, w których umiejscowione zostaną punkty nieodpłatnej pomocy prawnej;
31 października 2015 r. powinny zostać zawarte przez powiaty porozumienia z okręgowymi radami adwokackimi oraz radami okręgowych izb radców prawnych określające m.in. liczbę adwokatów lub radców prawnych udzielających nieodpłatnej pomocy prawnej;
15 listopada 2015 r. dziekani okręgowych rad adwokackich oraz rad okręgowych izb radców prawnych powinni wskazać imiennie adwokatów lub radców prawnych wyznaczonych do udzielania nieodpłatnej pomocy prawnej;
15 grudnia 2015 r. powinien nastąpić wybór organizacji pozarządowych, którym zostanie powierzone prowadzenie części punktów nieodpłatnej pomocy prawnej;
31 grudnia 2015 r. powinny zostać zawarte przez powiaty umowy z adwokatami, radcami prawnymi oraz organizacjami pozarządowymi o udzielanie nieodpłatnej pomocy prawnej w punktach nieodpłatnej pomocy prawnej.
1  ...  1 2 34